Kısa vadeli dış borç tarihi zirvesinde

Kısa vadeli dış borç stoku, 2022 yıl sonuna kıyasla yüzde 14,5 artarak 170,7 milyar dolara çıktı. Orijinal vadesine bakılmaksızın vadesine 1 yıl ya da daha az kalmış kısa vadeli dış borç stoku ise ekim ayı itibarıyla 219,9 milyar dolarla rekor kaydetti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından Ekim 2023 dönemine ilişkin kısa vadeli dış borç istatistikleri açıklandı. Buna göre, kısa vadeli dış borç stoku, ekim sonu itibarıyla 2022 sonuna kıyasla yüzde 14,5 artarak 170,7 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti.

Bu dönemde, bankalar kaynaklı kısa vadeli dış borç stoku yüzde 5,5 artışla 65,7 milyar dolara, diğer sektörlerin kısa vadeli dış borç stoku da yüzde 9,5 artarak 59,2 milyar dolara yükseldi.

Bankaların yurt dışından kullandıkları kısa vadeli krediler, 2022 sonuna göre yüzde 16,8 artarak 12,5 milyar dolara çıktı. Banka hariç yurt dışı yerleşiklerin döviz tevdiat hesabı yüzde 7,5 azalarak 20 milyar dolar, yurt dışı yerleşik bankaların mevduatı ise yüzde 10,1 artışla 18,5 milyar dolar oldu. Yurt dışı yerleşiklerin TL cinsinden mevduatları da geçen yıl sonuna göre yüzde 11,7 yükselişle 14,7 milyar dolara çıktı.

Diğer sektörler altında yer alan ithalat borçları, 2022 sonuna göre yüzde 9,2 artarak 53,2 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti.

ÖZEL SEKTÖRÜN KISA VADELİ DIŞ BORCU 92,2 MİLYAR DOLAR

Tamamı kamu bankalarından oluşan kamu sektörünün kısa vadeli borcu 2022 sonuna göre yüzde 13,3 artarak 32,7 milyar dolar, özel sektörün kısa vadeli dış borcu da yüzde 5,4 artarak 92,2 milyar dolar oldu.

Bu dönemde, özel alacaklılar başlığı altındaki parasal kuruluşlara olan kısa vadeli borçlar yıl sonuna göre yüzde 24,9 yükselerek 92,8 milyar dolar, parasal olmayan kuruluşlara olan borçlar yüzde 3,5 artarak 76,6 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti.

2022 yılı sonunda 676 milyon dolar olan kısa vadeli tahvil ihraçları 2023 Eylül sonu itibarıyla 1 milyar dolar, aynı dönemde resmi alacaklılara olan kısa vadeli borçlar 269 milyon dolar oldu.

Kısa vadeli dış borç stokunun döviz kompozisyonuna bakıldığında, yüzde 50,8’i dolar, yüzde 23,1’i avro, yüzde 9,7’si TL ve yüzde 16,4’ü diğer döviz cinslerinden oluştu.

Aynı dönemde, orijinal vadesine bakılmaksızın vadesine 1 yıl veya daha az kalmış dış borç verisi kullanılarak hesaplanan kalan vadeye göre kısa vadeli dış borç stoku, 219,9 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti. Söz konusu stokun 16,3 milyar dolarlık kısmı, Türkiye’de yerleşik bankaların ve özel sektörün yurt dışı şubeleri ile iştiraklere olan borçlarından oluştu.

Borçlu bazında değerlendirildiğinde, toplam stok içinde kamu sektörünün yüzde 19,8, Merkez Bankası’nın yüzde 20,8, özel sektörün ise yüzde 59,4 paya sahip olduğu görüldü.